Wat is een BEN-woning?
Een BEN-woning, kort voor bijna-energieneutrale woning, is een nieuwbouwwoning die dankzij goede isolatie, een luchtdichte bouwschil en energiezuinige technieken nauwelijks nog energie verbruikt voor verwarming. Wat overblijft, wordt grotendeels zelf opgewekt, meestal met zonnepanelen.
Sinds enkele jaren moet elke nieuwbouwwoning in Vlaanderen aan de BEN-eis voldoen. Bij BEN-woningen van Bouw Vlaanderen wordt die eis het vertrekpunt van het ontwerp, niet een verplichting die achteraf wordt afgevinkt.
De term BEN staat dus niet voor een specifiek bouwsysteem, maar voor een energieprestatie die met verschillende bouwmethodes, van traditioneel metselwerk tot houtskeletbouw, kan worden behaald.
Welk E-peil geldt voor een BEN-woning?
Het E-peil is een cijfer dat de totale energieprestatie van een woning uitdrukt: hoe lager het E-peil, hoe energiezuiniger de woning. Voor een BEN-woning geldt een streng maximaal E-peil, dat de Vlaamse overheid periodiek kan aanscherpen.
Omdat dit vereiste E-peil kan wijzigen, controleert Bouw Vlaanderen bij elk project de actuele norm via de energieprestatieregelgeving (EPB), zodat uw woning zeker aan de geldende eis voldoet op het moment van de bouwaanvraag.
Het E-peil wordt berekend op basis van onder meer de isolatiewaarde van dak, muren en vloer, de luchtdichtheid, de ventilatie en de gekozen verwarmingstechniek. Ook de kwaliteit van de uitvoering op de werf speelt mee: een perfect ontwerp op papier haalt het beoogde E-peil niet als de luchtdichtheid tijdens de bouw onvoldoende aandacht krijgt.
Welke technieken heeft u nodig om een BEN-woning te bouwen?
Een BEN-woning bouwen vraagt een samenspel van maatregelen, niet één enkele techniek. De belangrijkste bouwstenen zijn een dik geïsoleerde bouwschil zonder koudebruggen, een luchtdichte afwerking, en ventilatie met warmterecuperatie die frisse lucht binnenbrengt zonder de warmte weg te blazen.
Daarnaast wordt het resterende energieverbruik meestal opgewekt met een warmtepomp voor verwarming en sanitair warm water, aangevuld met zonnepanelen op het dak. Deze combinatie beperkt zowel het energieverbruik als de CO2-uitstoot van de woning.
Ook kleine details tellen mee: goed geplaatst schrijnwerk met drievoudige beglazing, een doordachte oriëntatie van de woning ten opzichte van de zon, en een zorgvuldige uitvoering op de werf om luchtlekken te vermijden.
Wat is de meerkost van een BEN-woning?
Een BEN-woning bouwen kost meer dan een woning die net aan de wettelijke minimumeisen voldoet, omdat er dikkere isolatie, beter schrijnwerk en bijkomende technieken nodig zijn. Indicatief ligt die meerkost tussen € 4.000 en € 12.000, afhankelijk van de woning en de gekozen technieken.
Reken voor die meerkost niet zomaar op premies: Mijn VerbouwPremie is bedoeld voor renovatie van bestaande woningen, en voor gewone nieuwbouw is de Vlaamse steun beperkt. Of er voor uw project toch iets mogelijk is, bijvoorbeeld via uw gemeente, wijzigt regelmatig, dus laat dit best per project nakijken en kijk de actuele regels na op vlaanderen.be.
Daar staat tegenover dat een BEN-woning op termijn een lagere energiefactuur oplevert, waardoor de meerkost gedeeltelijk wordt terugverdiend over de levensduur van de woning.
Wat zijn de nadelen van een BEN-woning?
Een BEN-woning heeft ook aandachtspunten. De hogere bouwkost is de meest voor de hand liggende: de bijkomende isolatie, technieken en keuringen wegen door in het totale bouwbudget, ook al wordt een deel ervan op termijn gecompenseerd door een lagere energiefactuur.
Daarnaast vraagt het behalen van het vereiste E-peil een zorgvuldige planning: de isolatie, de luchtdichtheid en de ventilatie moeten op elkaar zijn afgestemd, en fouten op de werf zijn achteraf moeilijker te corrigeren dan bij een gewone nieuwbouw.
Ten slotte vraagt een luchtdichte woning een correct werkende ventilatie: zonder voldoende ventilatie kan de luchtkwaliteit binnen achteruitgaan, ook al is dat met een goed onderhouden systeem met warmterecuperatie geen probleem.
BEN-woning laten bouwen
Een BEN-woning bouwen vraagt een ontwerp waarin isolatie, luchtdichtheid, ventilatie en technieken vanaf de eerste schets op elkaar zijn afgestemd, niet een lijst aanpassingen die achteraf wordt toegevoegd. Van de eerste conceptstudie tot de definitieve keuring begeleiden wij u doorheen elke stap, zodat u zeker weet dat de woning het beoogde E-peil ook effectief haalt.
Wilt u een BEN-woning laten bouwen? Vraag een offerte aan en Bouw Vlaanderen bespreekt met u welk E-peil haalbaar is en welke technieken daarbij passen.